Ik beken: ik houd van tegenlicht. Er zijn voor mij geen mooiere plekken om te zitten dan plaatsen waar tegenlicht is. Op sommige momenten kan ik daar bijna eindeloos naar blijven kijken. Een ietwat mistige waas komt je dan tegemoet, hand in hand met een vleugje mysterie. In een landschap gehuld in tegenlicht is niet alles altijd volkomen zichtbaar, maar het is wel wonderschoon.
Waar tegenlicht (voor mij) het summum is van mooi licht is de bouwlamp of de tl-buis de belichaming van lelijk licht. Niemand komt graag op een plaats waar een van die twee lichtbronnen centraal staat. Je ziet een hoop, maar het wordt er vaak niet mooier op.
Laatst zat ik te turen in het tegenlicht en begon ik wat te mijmeren over de invloed van licht op hetgeen je ziet. Turend over het landschap zat ik mij in te beelden dat het landschap metaforisch Gods Woord zou kunnen zijn, de Bijbel. Er wordt vaak gesproken over het licht van de Geest die over de Bijbel schijnt, zodat het Woord werkelijk tegen ons kan spreken. Ik zat toen te denken: maar wat voor licht is dat? En welk doel heeft dat licht?
Voor mijzelf sprekend stelde ik vast dat ik geneigd ben te denken dat het licht van de Geest tot doel heeft dat ik de Bijbel kan begrijpen, dat ik de ware betekenis van een tekstgedeelte kan achterhalen. Dat ik kan vaststellen: zo zit het. In die zin zie ik de verlichting van Gods Geest vaak als een bouwlamp, puur instrumenteel om de Bijbel te begrijpen; misschien zelfs grip op te krijgen. Ik bid of het licht aan mag zodat ik alles precies kan zien en alles kan vaststellen, of misschien bid ik niet eens altijd en probeer ik zelf wat eigen licht erop te laten schijnen. Misschien ook wel voor jou herkenbaar? We willen immers graag dat dingen duidelijk en onomstreden zijn. Toen ik echter naar een prachtig landschap aan het kijken was, met prachtig licht bedacht ik mij echter: wat zou het eigenlijk zonde zijn als ik dit landschap onder een stel bouwlampen zou zetten. Ik zie daarmee misschien wel meer, maar de schoonheid is verdwenen. Zie ik daardoor dan eigenlijk niet minder?
Zou het niet kunnen zijn dat Gods licht veel natuurlijker is, dat het veel mooier is dan al het kunstmatige licht dat wij produceren? God is immers de schepper van het (natuurlijke) licht. Zou het niet kunnen zijn dat Gods licht een veel breder doel heeft dan dat wij een tekstgedeelte tot in de puntjes begrijpen? Zou het licht van God niet soms tot doel kunnen hebben dat wij door Zijn licht de schoonheid ergens van inzien? Dat wij ons ergens over verheugen? Dat wij ons ergens over kunnen verbazen? Dat wij mogelijk verwonderd worden door een mysterieuze gloed die over het Bijbels landschap ligt? Dat we beter in staat zijn de spanning in het landschap te voelen?
Onderstaand zet Paulus krachtig uiteen wat de uitwerking is van Gods licht:
“Want God, Die gezegd heeft dat het licht uit de duisternis zou schijnen, is ook Degene Die in onze harten geschenen heeft tot verlichting met de kennis van de heerlijkheid van God in het aangezicht van Jezus Christus.” 2 Kor. 4:6
Die kennis van de heerlijkheid, die zie Ik pas echt in het wonderschone licht van God. Met de bouwlamp kan je wel kennis vergaren omtrent het verlossende werk van Jezus, maar je bent niet écht in staat om de daadwerkelijke heerlijkheid daarvan te zien. De heerlijkheid van een landschap kan je pas waarlijk omarmen in het schouwspel van natuurlijk licht, het wordt een levende waarheid. Het is bovendien een schoonheid en een kennen die de kennis te boven gaat. Paulus schrijft namelijk: [dat] u de liefde van Christus zou kennen die de kennis te boven gaat, opdat u vervuld zou worden tot heel de volheid van God (Ef. 3:19). Zijn licht brengt jou kennen verder dan enige bouwlamp zou kunnen doen.
Naast dat het veel mooier wordt, dat het veel levendiger wordt, maakt het ons ook afhankelijk van Hem. Híj is degene die licht brengt. Híj bepaalt ook wat voor licht Hij brengt en op welk moment Hij dat doet. Zittend in het landschap verandert ook steeds het licht. Vroeg op de dag zie je veel tegenlicht en hangt er een mysterieuze gloed van schoonheid over het land. Als de tijd verstrijkt verschijnen details in het landschap die je eerst niet kon waarnemen. De zon staat soms hoog en helder aan de hemel waardoor je ineens kan zien ‘hoe het nou zit’, maar het is dan kennis die het kloppende hart van het landschap en de Bijbel nog in zich draagt; de zon geeft op dat moment immers ook veel warmte, het zijn geen kille feiten onder de bouwlamp, maar levende waarheden onder Zijn licht. Op een ander moment valt het licht precies zó dat er een stukje rivier uit het landschap springt door de schittering van de zon. Een glinsterende prikkel om je te troosten; of misschien een glinsterende prikkel om je uit te dagen, het licht kan het immers ook spannend en oncomfortabel maken. De glinstering kan je dan je uit je geestelijke ‘’inkakmoment’’ wakker schudden. Later als de zon zakt vervagen de details maar zie je wel lange schaduwen ontstaan, Bijbelgedeelten komen in verbinding met elkaar. Zijn licht brengt op tal van manieren leven in het Woord.
En ja, soms is het donker vanwege de nacht en zie je bijna geen steek. Je leest de Bijbel, je hoort preken, je zing liedjes en je kan er niks mee; niets komt binnen. Soms duurt de nacht dan lang, erg lang. Houd vol en weet dat de dageraad toch weer zal aanbreken, er komt een moment dat er weer spoortjes licht komen aan de horizon. Zijn licht zal weer doorbreken.
In dit alles blijft het goed om te beseffen dat we nu nog in een tijd leven dat het nog niet mogelijk is om elk detail van het landschap te zien, we kijken nu immers nog door middel van een spiegel in een raadsel en kennen we ten dele (zie 1 Kor 13:12). Maar wat je wél ziet is dat het Woord leeft en dat het je een vers verder richt op de schoonheid en waarheid van geloof, hoop en bovenal de liefde (zie 1 Kor 13:13). Je ziet dan meer dan iemand die met een bouwlamp het landschap volledig in kaart probeert te brengen, die alle geheimenissen kent en alle kennis verworven heeft, maar bij wie de liefde er niet is; de kennis maakt immers opgeblazen, de liefde bouwt op (zie 1 Kor 13:2 & 1 Kor. 8:1b). We zien nu nog niet perfect maar toch geeft Zijn licht ons meer dan genoeg. In Zijn licht zien wij steeds de uitdaging en de transformerende kracht van het geloof, de stralende belofte en zekerheid van de hoop en de uitnodiging en het kloppende hart van de liefde.
Door onze bouwlamp weg te halen en te wachten op Zijn licht geven we Hem de ruimte om het Woord te laten leven; in schoonheid, verwondering, mysterie, spanning én kennis. Ga dus eens naar je Bijbel, ga zonder je eigen agenda, laat je eens verassen door hoe het licht van God er deze keer op valt.
Mag het dan ook gewoon mooi zijn?
Wil jij graag een email krijgen als er een nieuwe blog online is? Meld je dan aan via: leveninhem.nl/mailinglijst